مطالعه با حضور ذهن(2)

تصور کنید کتاب درسی جلوی روی شما باز است و شما مشابه چندین و چند بار گذشته باز هم درگیر افکار مزاحم و دغدغه های روزانه خود شده اید ، و هر قدر تلاش میکنید از شر این افکار مزاحم خلاص شوید و مطالعه ی مفیدی داشته باشید موفق نمیشوید

بودن در زمان حال یا ذهن آگاه بودن عباراتی هستند که شاید تا به حال به گوشتان خورده باشند .اما ممکن است با اینکه ما از این عبارات در روند مطالعاتی خود چگونه استفاده میکنیم ؛ نا آشنا باشید. ذهن آگاهی در مطالعه را با یک مثال برای شما شرح میدهم :

فرض کنید وارد یک باغ زیبا شده اید که پر از انواع میوه های گوناگون و رنگارنگ ؛ که قرار است شما در این باغ میوه بچینید و بخورید ؛ طبیعتا اولین فکری که به ذهن شما میرسد این است که از تمام میوه های این باغ تا میتوانید بخورید یا لا اقل از هر کدام یک گاز بزنید!و شروع به همین کارمیکنید . سعی میکنید از تمام میوه های باغ در این فرصت کوتاه استفاده کنید و از همه ی انها بخورید و تمام تلاش خود را در این راه صرف میکنید .
میتوانید تصور کنید بعد از گذشت مدتی چه اتفاقی می افتد؟
آیا شما توانسته اید از تمام میوه های این باغ بخورید؟
آیا توانسته اید به تمام آن میوه هایی که میخواستید در آن مدت کوتاه دست پیدا کنید؟

با کمی تفکر متوجه میشویم که این امر غیر ممکن است که ما بتوانیم از تمام میوه های یک باغ بزرگ بخوریم و در مدت اندکی که داریم به تک تک درختان آن باغ برای خوردن میوه یا گاز زدن آن ها نزدیک شویم .ما با انجام این حرکت فقط وقت خودمان را تلف کرده ایم به این امید که به همه ی میوه ها دست پیدا کنیم .و علاوه بر اینکه به هدف نرسیده ایم مقداری نیز سر درگم شده ایم.

سیر مطالعاتی شما هم تقریبا روال مشابه ای دارد، شما نمیتوانید در نگاه اول تمام کتاب های درسی و کنکوری خودتان را به اصطلاح قورت دهید! یا نمیتوانید از هر کدام مقداری بخوانید(یک گاز بزنید) و بقیه را دور بیندازید ممکن نیست شما در یک هفته تمام منابع کنکور را بخوانید یا یک درس را در چند روز به صورت کامل یادبگیرید ، ای بسا ما همگی در ابتدای مسیر مطالعاتی و برنامه ریزی از این تصورات آرمانی داشته ایم که در مدت کوتاهی تمامی منابع را قورت خواهم داد! اما بعد از شروع مطالعه خواه ناخواه به حقیقت قضیه پی برده و از اینکه آیا چنین هدف گزاری ای معقول است یا خیر آگاه شده ایم . راهی که این بین مطلوب به نظر میرسد تمرکز روی هدف (مطالعه صحیح و موفق) و انجام روند مطالعه به صورت مرحله به مرحله و دارای چهارچوب و برنامه ی درسی مدون است.

مرحله ی اول : مقدمات مطالعه

این مرحله ی شامل اماده نمودن
الف)وسایل مطالعه اعم از کتاب و قلم و کاغذ ….
ب) اماده سازی شرایط محیطی شامل دمای مناسب اتاق(۱۸ درجه) ، نور متعادل اتاق، حذف سر و صدای اضافی مثل صدای تلوزیون

در این مرحله شما با آغاز مطالعه ممکن است باز به نظرتان برسد که افکار مزاحم دوباره وجود دارند و ذهن شما همچنان درگیر هست یعنی شروع مطالعه برای شما مساوی با شروع مرور ذهنی و افکار منفی باشد ، از شما میخواهم یک برگه ی کوچک کنار دستتان داشته باشید و تمام کارهای ناتمام خود اعم از خرید ها ، کارهای ناتمام و… را روی ان نوشته و آن کاغذ را به محل دیگری ببرید . فرض کنید من از شما میخواهم برای ۱۰ دقیقه با هم یک تمرین تمرکز انجام دهیم تا در نتیجه ی آن قدرت تمرکز شما رشدکند؛ چشم هایتان را ببندید و تمرکز کنید و در این حین به سگ سیاه زشت فکر نکنید ؛ در این ده دقیقه از شما میخواهم اصلا به سگ سیاه زشت فکر نکنید و تمام حواس خود را بر روی قدرت تمرکزتان متمرکز کنید . بعد از اتمام تایم مد نظر چه نتیجه ای گرفتید؟ چقدر تواستید تمرکز مطلوبی داشته باشید؟ آیا توانستید به سگ سیاه زشت فکر نکنید؟

مرحله ی دوم: مطالعه ی مبتنی بر ذهن اگاهی و تمرکز

بعد از انجام مرحله ی مقدماتی ، مطالعه را شروع میکنیم از شما میخواهم به (تمرین خوردن سیب که در نوشته قبل برایتان مثال زدم) رجوع کنید و طبق همان الگو روی متنی که در حال خواندن آن هستید تمرکز نمایید ، طوری که تا کنون هیچ متن درسی ندیده باشید و این اولین تجربه ی درس خواندن شماست ،به گونه ای ای به تک تک کلمات و جملات موجود توجه کنید که حتی اساتید برتر این حوزه یا نویسنده گان آن کتاب ها نیز چون شما نتوانسته باشند روی متن موجود دقیق شوند . در این حین که شما با دقت و تمرکزمشغول به مطالعه هستید ممکن هست باز سر و کله ی افکار مزاحم پیدا شوند و رشته ی افکار شما از هم بگسلد(مثال سگ سیاه زشت) .در این زمان درخواستی که از شما دارم این است که به این نکته آگاه باشید ؛ ذهن خودکار ما به صورت اتوماتیک در لحظه به گذشته و آینده سفر میکند و اساسا همچون یک ماشین قصه گو مدام در حال گفتن داستان ها و قصه های جدید است . به قدری که ممکن است عملکرد روزانه ی شما را تحت تاثیر قرار دهد میخواهم این را بدانید که اتفاقی که دارد میافتد امری عادی بوده و کارکرد طبیعی ذهن شماست ، ذهنتان کار طبیعی خودش را انجام میدهد و شما نباید با این ذهن قصه گو بجنگید یا خودتان را سرزنش کنید .میخواهم شما علی رغم وجود این افکار به مسیر و روند مطالعاتی خود ادامه دهید و بگزارید آنها هم چون ابرهای روان در ذهن شما جریان داشته باشند؛ به مثال زیر توجه کنید:

فکر کنید شما همچون یک آسمان آبی هستید و افکار شما هم ابرهای موجود در این آسمان هستند .آیا آسمان با ابرها میجنگد؟ آیا از بودن آنها ناخشنود یا عصبانی میشود؟ آیا سعی بر بیرون راندن این ابرها و مبارزه با آنها میکند؟
به چه نتیجه ای رسیدید؟ دقیقا انتظار من از شما آسمان بودن است و اینکه به ابرهای موجود(افکار) اجازه ی رفت و آمد بدهید ؛ اجازه بدهید آن افکار در آسمان ذهن شما باشند و حضور داشته باشند و در بیایند و بروند با آنها جدال نکنید و سعی نکنید که آنها را بیرون بیاندازید ؛ بدانید آنها وجود دارند و بخشی از وجود شما هستند و ما قرار نیست برای از بین بردن انها تقلا کنیم تنها کاری که میکنیم این هست که بودن آنها را میپذیریم و با آگاهی به بودن آن افکار راه خودمان را ادامه میدهیم چرا که رسیدن به هدفها گاهی هم با مقداری درد توام هست و ما به ناچار برای هر موفقیت بایستی مقداری هزینه نیز پرداخت نماییم .توانایی آگاهی به وجود این افکار (ابرها) نیازمند این هست که شما فردی ذهن آگاه باشید

تحقیقات نشانگر این است بودن در زمان حال حین مطالعه در دروس مختلف باعث افزایش کارایی و کیفیت مطالعاتی میشود به طوری که تفاوت چشم گیری بین موفقیت دانش آموزانی که با ذهن آگاهی و توجه مطالعه میکنند و دانش اموزانی که توجه پراکنده دارند وجود دارد .

مشکل بسیاری از دانش آموزان این نیست که نمیتوانند مطالعه کنند ، بلکه اغلب در حین مطالعه دچار حواس پرتی شده و از نداشتن مطالعه ی مطلوب و ثمر بخش شکایت دارند بودن در زمان حال کلید واژه ای است که تاثیر خارق العاده ی آن را علاوه بر روند مطالعاتی که شرح داده شد در سلامت روان افراد در زندگی روزمره نیز شاهد هستیم . افرادی که به طور افراطی درگیر گذشته هستند : ( افسرده ) و افرادی که مدام در آینده سیر میکنند : (مضطرب) شناسایی میشوند اماطبق همین براورد ، افرادی که در زمان حال زندگی میکنند و ذهن اگاهی بالایی دارند ( یعنی بر اتفاقاتی که در حال انجام هست کنترل و اگاهی دارند) دارای سلامت روان بالاتری نسبت به ۲ گروه بالا هستند . با به دست اوردن این مهارت و انجام تمرینات مکرر مقارن با تقویت بنیه مطالعاتی خودتان ؛ روز به روز در مسیر سلامت روان نیز گام بر خواهید داشت و نکته ای که در روند مطالعه و زندگی برای ما مشخص خواهد شد این است که چیزی که ما بر روی آن کنترل داریم نه زمان گذشته و نه زمان آینده است .بلکه ما صرفا بر روی زمان حال کنترل داشته و در زمان حال زندگی میکنیم ؛ هدف از اموزش ذهن اگاهی توانایی بودن مداوم و قابلیت برگشت دوباره و دوباره به زمان حال و اکنون میباشد.با تمرین و یادگیری این مهارت توان مطالعاتی افراد به شکل چشم گیری رشد خواهد داشت.
پیروز باشید / بدرخشید
حسین عظیمی گیوی

 

کایزن یعنی رشد به سوی موفقیت

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “مطالعه با حضور ذهن(۲)”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ما را دنبال کنید

ویدئو برتر

مجوز فعالیت سایت

logo-samandehi

DESIGN BR: RAFIG KHIYAVI